{"id":3467,"date":"2022-08-01T14:23:01","date_gmt":"2022-08-01T11:23:01","guid":{"rendered":"https:\/\/datakapital.com\/blog\/?p=3467"},"modified":"2025-08-05T11:27:25","modified_gmt":"2025-08-05T08:27:25","slug":"yapay-zekanin-gozetleme-sistemlerinde-kullanilmasi","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/datakapital.com\/blog\/yapay-zekanin-gozetleme-sistemlerinde-kullanilmasi\/","title":{"rendered":"Yapay Zek\u00e2n\u0131n G\u00f6zetleme Sistemlerinde Kullan\u0131lmas\u0131"},"content":{"rendered":"\r\n

Yapay zek\u00e2 hayat\u0131n bir\u00e7ok alan\u0131na girmi\u015f ve hayat\u0131m\u0131z\u0131 etkileyen temel unsurlardan biri olmu\u015ftur. Bu alanlardan biri ise g\u00fcvenliktir. Devletler g\u00f6zetleme sistemlerini<\/strong> YZ ile entegre etmeye ba\u015flam\u0131\u015ft\u0131r. Ayr\u0131ca devletler ve \u015firketler uluslararas\u0131 alanda sat\u0131\u015f yaparak bu alandaki etkinli\u011fini art\u0131rmaktad\u0131r. Bir\u00e7ok devlet ba\u015fkan\u0131 ve \u00f6nemli i\u015f insan\u0131 da bu konuya dikkat \u00e7ekmekte, g\u00f6zetleme end\u00fcstrisine h\u00fckmedenin d\u00fcnyaya h\u00fckmedece\u011fini s\u00f6ylemektedirler.<\/p>\r\n\r\n\r\n\r\n

Yapay zek\u00e2 kullanan sistemler o denli geli\u015fmi\u015ftir ki bir \u015fehirdeki su\u00e7lar\u0131n ger\u00e7ekle\u015fme oran\u0131 ve yeri %90 oran\u0131yla tahmin edilebilir hale gelmi\u015ftir. Yapay zek\u00e2 sistemlerinin g\u00fcvenlik sa\u011flama amac\u0131yla kolluk kuvvetleri taraf\u0131ndan kullan\u0131lmas\u0131 su\u00e7lar\u0131n \u00f6nlenmesi bak\u0131m\u0131ndan yararlar sa\u011flasa da veri toplaman\u0131n y\u00fcksek seviyede olmas\u0131 baz\u0131 tedirginliklere sebep olmu\u015ftur.<\/p>\r\n\r\n\r\n\r\n

Yapay zek\u00e2 g\u00fcvenlik g\u00fc\u00e7leri taraf\u0131ndan y\u00fcz tan\u0131ma sistemleri, su\u00e7 mahalli tespiti<\/a>, b\u00f6lgesel analizler ba\u015fta olmak \u00fczere bir\u00e7ok alanda kullan\u0131lmaktad\u0131r.<\/p>\r\n\r\n\r\n\r\n

Y\u00fcz Tan\u0131ma Sistemlerinin Kullan\u0131lmas\u0131n\u0131n Ama\u00e7lar\u0131<\/strong><\/h2>\r\n\r\n\r\n\r\n

Arananlar listesindeki ki\u015filerin ger\u00e7ek zamanl\u0131 olarak konumlar\u0131n\u0131n polis taraf\u0131ndan bilinmesi<\/p>\r\n\r\n\r\n\r\n

Ki\u015finin kimli\u011finin tespiti: Buradaki kimlik tespiti ki\u015finin yanl\u0131\u015f bilgi verdi\u011fi durumda dahi kendisinin polis taraf\u0131ndan tan\u0131nmas\u0131n\u0131 sa\u011flar. Ayr\u0131ca ki\u015finin bilinci yerinde de\u011filse veya yaralanm\u0131\u015fsa da y\u00fcz tan\u0131ma sistemi<\/a> kimlik belirlemede kullan\u0131labilir.<\/p>\r\n\r\n\r\n\r\n

Ki\u015finin ge\u00e7mi\u015fe d\u00f6n\u00fck olarak y\u00fcz bilgisinin polisin elindeki bilgilerle kar\u015f\u0131la\u015ft\u0131r\u0131lmas\u0131n\u0131 ve e\u015fle\u015fen bilginin olup olmad\u0131\u011f\u0131n\u0131n tespiti<\/p>\r\n\r\n\r\n\r\n

\"\"
<\/figcaption><\/figure>\r\n\r\n\r\n\r\n

Ak\u0131ll\u0131 Polislik<\/strong><\/h3>\r\n\r\n\r\n\r\n

\u00c7in, kameralar\u0131 g\u00fcvenlik amac\u0131yla en \u00e7ok kullanan \u00fclkelerin ba\u015f\u0131nda gelir. Hu Liu isimli \u00c7inli bir gazeteci BBC\u2019ye verdi\u011fi m\u00fclakatta kendisinin kameralarla s\u00fcrekli izlendi\u011fini, arkada\u015flar\u0131yla g\u00f6r\u00fc\u015ft\u00fckten sonra baz\u0131 yetkililer taraf\u0131ndan o ki\u015filerle g\u00f6r\u00fc\u015fmemesi gerekti\u011fi y\u00f6n\u00fcnde uyar\u0131ld\u0131\u011f\u0131n\u0131 belirtti. Bunun d\u0131\u015f\u0131nda kameradan elde edilen veriler insanlar\u0131n yer de\u011fi\u015ftirmelerini g\u00f6zetleme amac\u0131yla da kullan\u0131l\u0131yor. Ayr\u0131ca \u00c7in, yapay zek\u00e2 ile b\u00fct\u00fcnle\u015fmi\u015f g\u00f6zetleme sistemleriyle Uygurlar\u0131 da g\u00f6zetliyor. Sincan d\u00fcnyada en \u00e7ok kameran\u0131n yerle\u015ftirildi\u011fi \u015fehirlerden biri durumunda.<\/p>\r\n\r\n\r\n\r\n

\u0130ngiltere de g\u00f6zetim teknolojisinin en \u00e7ok kullan\u0131ld\u0131\u011f\u0131 \u00fclkelerden biridir. Londra polisinin Temmuz ay\u0131nda Oxford Circus\u2019ta y\u00fcz tan\u0131ma sistemlerini kullanmas\u0131 sonucunda b\u00fcy\u00fck tepkiler meydana geldi. Bunun yan\u0131nda sistemin hatas\u0131 sonucu polis Frans\u0131z bir \u00f6\u011frenci grubunu tutuklad\u0131.<\/p>\r\n\r\n\r\n\r\n

Canl\u0131 Y\u00fcz Tan\u0131ma<\/strong><\/h3>\r\n\r\n\r\n\r\n

LFR (Live Facial Recognition) kameralar\u0131 belli yerlere konurlar. Buradaki g\u00f6r\u00fcnt\u00fcler canl\u0131 olarak sisteme iletilir. Sistemde bir arama listesi vard\u0131r. Liste, polisin arama listesindeki veya hakk\u0131nda mahkemece arama karar\u0131 \u00e7\u0131kar\u0131lm\u0131\u015f ki\u015filerden olu\u015fur. \u00a0Yani sistem t\u00fcm Londra\u2019da insanlar\u0131n hareketlerini g\u00f6zetleyen bir yap\u0131ya sahip de\u011fildir. Algoritmalar Ulusal Fizik Laboratuvar\u0131 ve Ulusal Standartlar ve Teknoloji Enstit\u00fcs\u00fc taraf\u0131ndan test edilmektedir.<\/p>\r\n\r\n\r\n\r\n

\"\"
<\/figcaption><\/figure>\r\n\r\n\r\n\r\n

Video G\u00f6zetleme Sisteminin Pazar Pay\u0131<\/strong><\/h2>\r\n\r\n\r\n\r\n

Statista\u2019n\u0131n 2016-2025 aras\u0131 video g\u00f6zetleme end\u00fcstrisinin b\u00fcy\u00fckl\u00fc\u011f\u00fc ile ilgili yay\u0131nlad\u0131\u011f\u0131 raporda sekt\u00f6r\u00fcn b\u00fcy\u00fckl\u00fc\u011f\u00fcn\u00fcn 2023\u2019te 62.6 milyar dolar, 2025\u2019te ise 74.6 milyar dolar olaca\u011f\u0131 tahmin edilmektedir.[6]<\/a> Ayn\u0131 \u015fekilde servis olarak video g\u00f6zetlemenin (video surveillance as a service (VSaaS)) b\u00fcy\u00fckl\u00fc\u011f\u00fcn\u00fcn 2030 y\u0131l\u0131nda 71.81 milyar dolara ula\u015faca\u011f\u0131 tahmin edilmektedir.<\/p>\r\n\r\n\r\n\r\n

Sistemleri en \u00e7ok satan \u00fclkelerden \u00c7in, altm\u0131\u015ftan fazla \u00fclkede faaliyet g\u00f6stermektedir. ABD, Birle\u015fik Krall\u0131k, Almanya, Fransa da bu alanda \u00f6nemli akt\u00f6rler aras\u0131ndad\u0131r.<\/p>\r\n\r\n\r\n\r\n

\u00a0Kitle \u0130zlemeleri (Mass Surveillance)<\/strong><\/h2>\r\n\r\n\r\n\r\n

AIGS (Artificial Intelligence Global Surveillance) endeksine g\u00f6re d\u00fcnyada 76 \u00fclke aktif olarak kitlesel g\u00f6zetim yapmaktad\u0131r. Suudi Arabistan, \u00c7in ve Rusya kitlesel izlemeleri en fazla yapan \u00fclkelerden \u00fc\u00e7\u00fcyken onlar\u0131 eyaletlere \/ \u00fclkelere g\u00f6re de\u011fi\u015fiklik g\u00f6stermekle beraber ABD ve Avrupa \u00fclkeleri izlemektedir.<\/p>\r\n\r\n\r\n\r\n

Algoritmik \u00d6nyarg\u0131lar<\/strong><\/h2>\r\n\r\n\r\n\r\n

Yapay zek\u00e2n\u0131n g\u00f6zetleme teknolojisinde<\/a> kullan\u0131lmas\u0131nda ama\u00e7 g\u00fcvenlik olsa da insanlar i\u00e7in farkl\u0131 tehlikeler ba\u015f g\u00f6stermektedir. \u00d6rne\u011fin yapay zek\u00e2n\u0131n su\u00e7lular\u0131n rengi, g\u00f6r\u00fcn\u00fc\u015f\u00fc ile ona benzeyenleri ili\u015fkilendirme riski bulunmaktad\u0131r. Bu durumda ki\u015finin rengi, \u0131rk\u0131 dolay\u0131s\u0131yla ayr\u0131mc\u0131l\u0131\u011fa u\u011frama riski bulunmaktad\u0131r.<\/p>\r\n\r\n\r\n\r\n

Devlet denetimi halk \u00fcst\u00fcnde artsa da bu denetim ki\u015fisel ya\u015fama m\u00fcdahale edebilecek seviyelere ula\u015fm\u0131\u015ft\u0131r. Sonu\u00e7 olarak s\u00f6z konusu sistemler g\u00fcvenlik konusunda b\u00fcy\u00fck faydalar sa\u011flasa da bir\u00e7ok ele\u015ftiriyi beraberinde getirmi\u015ftir.<\/p>\r\n

Yapay zek\u00e2 teknolojilerinin g\u00f6zetleme sistemlerinde kullan\u0131lmas\u0131, yaln\u0131zca kolluk kuvvetlerinin su\u00e7la m\u00fccadele kapasitesini art\u0131rmakla kalmam\u0131\u015f, ayn\u0131 zamanda \u015fehir planlamas\u0131ndan kamu g\u00fcvenli\u011fine, hatta s\u0131n\u0131r kontrol\u00fcne kadar bir\u00e7ok alan\u0131 etkilemi\u015ftir. \u00d6zellikle ak\u0131ll\u0131 \u015fehir uygulamalar\u0131nda yapay zek\u00e2 tabanl\u0131 g\u00fcvenlik sistemlerinin entegrasyonu, b\u00fcy\u00fck veri analiti\u011fi ve sens\u00f6r a\u011flar\u0131yla birlikte \u00e7al\u0131\u015farak \u015fehirlerin daha g\u00fcvenli ve \u00f6ng\u00f6r\u00fclebilir alanlara d\u00f6n\u00fc\u015fmesine katk\u0131 sa\u011flamaktad\u0131r. Bu ba\u011flamda kent g\u00fcvenlik y\u00f6netim sistemleri (KGYS) gibi uygulamalar, y\u00fcz tan\u0131ma, plaka tan\u0131ma, anomali tespiti ve kalabal\u0131k analizleri ile b\u00fct\u00fcnle\u015fik olarak y\u00fcr\u00fct\u00fclmekte, \u015fehir d\u00fczeyinde g\u00fcvenlik riskleri daha erken safhada fark edilip \u00f6nlenebilmektedir.<\/p>\r\n

Geli\u015fmi\u015f yapay zek\u00e2 algoritmalar\u0131 sadece sabit kameralarla de\u011fil, ayn\u0131 zamanda drone’lar ve mobil g\u00f6zetleme ara\u00e7lar\u0131 ile entegre olarak da kullan\u0131lmaya ba\u015flanm\u0131\u015ft\u0131r. \u00d6zellikle b\u00fcy\u00fck kalabal\u0131klar\u0131n yer ald\u0131\u011f\u0131 miting, konser, spor m\u00fcsabakas\u0131 gibi organizasyonlarda, ger\u00e7ek zamanl\u0131 veri ak\u0131\u015f\u0131 sayesinde \u015f\u00fcpheli davran\u0131\u015f tespiti ya da acil m\u00fcdahale gerektiren durumlar h\u0131zl\u0131 \u015fekilde de\u011ferlendirilebilmektedir. Bu durum, olaylara m\u00fcdahale s\u00fcresini \u00f6nemli \u00f6l\u00e7\u00fcde azalt\u0131rken, kamu d\u00fczenini korumada etkinlik sa\u011flamaktad\u0131r.<\/p>\r\n

Ancak bu teknolojilerin sivil alanlara do\u011fru geni\u015flemesi, toplumsal mahremiyet kavram\u0131n\u0131 yeniden tart\u0131\u015fmaya a\u00e7m\u0131\u015ft\u0131r. G\u00f6zetleme sistemlerinin demokratik denetim mekanizmalar\u0131na ne kadar tabi oldu\u011fu, bu teknolojilerin hangi kriterlerle, kimler taraf\u0131ndan ve ne ama\u00e7la kullan\u0131ld\u0131\u011f\u0131 gibi sorular giderek daha y\u00fcksek sesle sorulmaktad\u0131r. Hukuki d\u00fczenlemelerin teknolojik geli\u015fmelerin gerisinde kalmas\u0131, \u00f6zel hayat\u0131n gizlili\u011fi ve veri g\u00fcvenli\u011fi konular\u0131nda bo\u015fluklar yaratmaktad\u0131r.<\/p>\r\n

Ayr\u0131ca, yapay zek\u00e2 ile desteklenen sistemlerin karar alma s\u00fcre\u00e7lerinde \u015feffafl\u0131k eksikli\u011fi \u00f6nemli bir sorun olarak ortaya \u00e7\u0131kmaktad\u0131r. \u00d6rne\u011fin bir ki\u015finin sistem taraf\u0131ndan \u2018\u015f\u00fcpheli\u2019 olarak i\u015faretlenmesi durumunda, bu karar\u0131n hangi veri k\u00fcmelerine, hangi istatistiksel modellere veya algoritmalara dayand\u0131\u011f\u0131 genellikle a\u00e7\u0131klanmaz. Bu durum hem hukuki hesap verebilirlik hem de etik sorumluluk a\u00e7\u0131s\u0131ndan ciddi belirsizlikler yarat\u0131r.<\/p>\r\n

Sonu\u00e7 olarak, yapay zek\u00e2 destekli g\u00f6zetleme sistemleri teknolojik olarak b\u00fcy\u00fck bir s\u0131\u00e7rama sunsa da, beraberinde getirdi\u011fi sosyopolitik, hukuki ve etik sorunlar g\u00f6z ard\u0131 edilemez. Bu alan\u0131n gelece\u011fi, yaln\u0131zca m\u00fchendislik ba\u015far\u0131s\u0131yla de\u011fil, ayn\u0131 zamanda insan haklar\u0131na duyarl\u0131, \u015feffaf ve hesap verebilir y\u00f6netim modelleriyle \u015fekillenecektir.<\/p>\r\n\r\n\r\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Yapay zek\u00e2 kullanan sistemler o denli geli\u015fmi\u015ftir ki bir \u015fehirdeki su\u00e7lar\u0131n ger\u00e7ekle\u015fme oran\u0131 ve yeri %90 oran\u0131yla tahmin edilebilir hale gelmi\u015ftir. Yapay zek\u00e2 sistemlerinin g\u00fcvenlik sa\u011flama amac\u0131yla kolluk kuvvetleri taraf\u0131ndan kullan\u0131lmas\u0131 su\u00e7lar\u0131n \u00f6nlenmesi bak\u0131m\u0131ndan yararlar sa\u011flasa da veri toplaman\u0131n y\u00fcksek seviyede olmas\u0131 baz\u0131 tedirginliklere sebep olmu\u015ftur. Yapay zek\u00e2 g\u00fcvenlik g\u00fc\u00e7leri taraf\u0131ndan y\u00fcz tan\u0131ma sistemleri, su\u00e7<\/p>\n","protected":false},"author":3,"featured_media":3535,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[8,49,38],"tags":[74,75,64],"class_list":{"0":"post-3467","1":"post","2":"type-post","3":"status-publish","4":"format-standard","5":"has-post-thumbnail","7":"category-jeoekonomik-makro-veriler","8":"category-jeopolitik-risk-analizi","9":"category-python-ile-veri-isleme","10":"tag-goruntu-isleme","11":"tag-guvenlik-otomasyonlari","12":"tag-guvenlik-sistemleri"},"better_featured_image":{"id":3535,"alt_text":"G\u00fcvenlik otomasyonlar\u0131, otonom kameralar","caption":"","description":"","media_type":"image","media_details":{"width":550,"height":412,"file":"2022\/08\/Yapay-Zekanin-Gozetleme-Sistemlerinde-Kullanilmasi-3.jpg","filesize":62052,"sizes":{"medium":{"file":"Yapay-Zekanin-Gozetleme-Sistemlerinde-Kullanilmasi-3-300x225.jpg","width":300,"height":225,"mime-type":"image\/jpeg","filesize":12522,"source_url":"https:\/\/datakapital.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2022\/08\/Yapay-Zekanin-Gozetleme-Sistemlerinde-Kullanilmasi-3-300x225.jpg"},"thumbnail":{"file":"Yapay-Zekanin-Gozetleme-Sistemlerinde-Kullanilmasi-3-150x150.jpg","width":150,"height":150,"mime-type":"image\/jpeg","filesize":5556,"source_url":"https:\/\/datakapital.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2022\/08\/Yapay-Zekanin-Gozetleme-Sistemlerinde-Kullanilmasi-3-150x150.jpg"},"bunyad-small":{"file":"Yapay-Zekanin-Gozetleme-Sistemlerinde-Kullanilmasi-3-150x112.jpg","width":150,"height":112,"mime-type":"image\/jpeg","filesize":4720,"source_url":"https:\/\/datakapital.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2022\/08\/Yapay-Zekanin-Gozetleme-Sistemlerinde-Kullanilmasi-3-150x112.jpg"},"bunyad-medium":{"file":"Yapay-Zekanin-Gozetleme-Sistemlerinde-Kullanilmasi-3-450x337.jpg","width":450,"height":337,"mime-type":"image\/jpeg","filesize":23168,"source_url":"https:\/\/datakapital.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2022\/08\/Yapay-Zekanin-Gozetleme-Sistemlerinde-Kullanilmasi-3-450x337.jpg"}},"image_meta":{"aperture":"0","credit":"","camera":"","caption":"","created_timestamp":"0","copyright":"","focal_length":"0","iso":"0","shutter_speed":"0","title":"","orientation":"1","keywords":[]}},"post":3467,"source_url":"https:\/\/datakapital.com\/blog\/wp-content\/uploads\/2022\/08\/Yapay-Zekanin-Gozetleme-Sistemlerinde-Kullanilmasi-3.jpg"},"amp_enabled":true,"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/datakapital.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/3467","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/datakapital.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/datakapital.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/datakapital.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/users\/3"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/datakapital.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=3467"}],"version-history":[{"count":9,"href":"https:\/\/datakapital.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/3467\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":5459,"href":"https:\/\/datakapital.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/3467\/revisions\/5459"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/datakapital.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/media\/3535"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/datakapital.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=3467"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/datakapital.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=3467"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/datakapital.com\/blog\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=3467"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}